Puchar Mistrzów Krajowych 1969 - Ajax Amsterdam
Wielkie sukcesy reprezentacji Holandii w latach 70-tych były przygotowane przez świetne występy holenderskich klubów w europejskich pucharach. Przez pięć lat - od 1969 do 1975 - klub z kraju tulipanów zawsze docierał do finału Pucharu Mistrzów lub UEFA.
Przez wiele lat holenderski futbol nie liczył się w Europie i na Świecie. Reprezentacja - po wojnie aż do 1974 roku - nigdy nie zakwalifikowała się do Mistrzostw Świata, kluby były tylko tłem w rywalizacji o puchary europejskie. Wszystko zaczęło się zmieniać w połowie lat 60-tych, głównie za sprawą reform w klubach i nowym szkoleniowcom. Dwa największe kluby - Feyenoord Rotterdam i Ajax Amsterdam - stały się wzorami dla innych. Standardy, które w Holandii wypracowano ponad 30 lat temu są dzisiaj wzorem dla nowoczesnych klubów piłkarskich. Ajax i Feyenoord miały kilkanaście drużyn amatorskich, trenerzy obserwowali drużyny podwórkowe i wyłuskiwali młode talenty, lekarze specjaliści badali systematycznie piłkarzy i opracowywali specjalne raporty medyczne oraz wskazówki, które z mięśni należy szczególnie wzmacniać aby organizm był zdolny do maksymalnego wysiłku. Jeśli dodać do tego masażystów, psychologa, aparaturę do odnowy psychologicznej to będziemy mieć obraz całości "przedsiębiorstw" piłkarskich.
Zmiany organizacyjne szły w parze z rewolucją w myśli szkoleniowej. Ta rewolucja kojarzona jest głównie z nazwiskiem Rinusa Michelsa. Trener Ajaxu stworzył "futbol totalny". Podstawą jego idei jest perfekcyjna technika, zwiększenie tempa gry, nieustanny ruch wszystkich piłkarzy, będących autorami ciągłych zmian pozycyjnych i wreszcie uniwersalności wszystkich członków drużyny. Nowy styl gry dziennikarze ochrzcili mianem "wiru" lub "futbolowego kołowrotka". Przesunięcie akcentu z obrony na atak zyskało Holendrom sympatię wielu kibiców. Wszystkie te zmiany nałożyły się na pojawienie nowej generacji ponadprzeciętnie utalentowanych piłkarzy. Wszystko to sprawiło, że o Holendrach w latach 70-tych było głośno!
Słabą postawę klubów z Holandii na arenie międzynarodowej przełamał dopiero w sezonie 1968/69 Ajax Amsterdam. Dowodzeni przez Michelsa piłkarze szli jak burza. W pierwszej rundzie pokonał 1. FC Norymberga; w ćwierćfinale wyeliminował słynną Benfikę Lizbona; w półfinale Spartaka Trnava, a w finale ich rywalem został AC Milan. Najbardziej zacięta była rywalizacja z Benfiką, w której grał sam Eusebio. Do wyłonienia półfinalisty potrzebny był trzeci mecz na neutralnym terenie. W Paryżu Ajax nie zostawił Portugalczykom żadnych wątpliwości, kto jest lepszy. Bohaterami Amsterdamu zostali Cruyff i strzelec dwóch goli - Szwed Danielsson. Mediolańczycy w drodze do finału pokonali kolejno Malmö FF, Celtic Glasgow, a w półfinale obrońców trofeum - Manchester United.
Finał rozgrywany był 28 maja 1969 roku w Madrycie, na słynnym stadionie "Santiago Bernabeu". Pierwsze podejście Holendrów do finału skończyło się niepowodzeniem. Ajax był jeszcze za słaby, aby sprostać rutynowanej, doświadczonej jedenastce Milanu. Mimo, że w klubie grali już piłkarze, którzy za kilka lat będą znani w całej Europie, w Madrycie gładko przegrali 1:4. Głównym atutem ekipy trenera Nero Rocco było, to czego brakowało amsterdamczykom, czyli doświadczenie. Przeciętna wieku wynosiła w tej drużynie 30 lat. Bramkarz Cudicini liczył 35 lat, Anquiletti 26, Malatrasi 30, Rosato 25, reprezentant RFN Schnellinger 30, Trappatoni 30, Szwed Hamrin 34, Sormani 30, Rivera i Lodetti 26. Jedynym przedstawicielem młodzieży był rówieśnik Cruyffa - Pratti. To on właśnie pognębił Holendrów, strzelając trzy gole. Mimo niepowodzenia piłkarze Ajaxu zyskali doświadczenie i pewność siebie. Szlaki zostały przetarte...
Sukcesu obu drużyn nie osłabia fakt bojkotu rozgrywek przez drużyny z państw komunistycznych, które wycofały się na znak protestu przeciwko powtórnemu losowaniu. Finał w Madrycie przeszedł też do historii z powodu najazdu kibiców obu drużyn. Po raz pierwszy zdarzyło się, aby fani przemierzyli całą Europę w ślad za swoimi pupilami.
Drużyna Ajaxu grała najczęściej w ustawieniu: Gert Bals w bramce; Wim Suurbier, Velibor Vasović, Barry Hulshoff i Theo van Duivenbode w obronie; Henk Groot i Ton Pronk na środku; Sjaak Swart, Inge Danielson, Johan Cruyff i Piet Keizer w ataku, Ben Muller i Klaas Nuninga najczęściej wchodzili na zmiany. Wszelkie klasyfikowanie piłkarzy na obrońców, pomocników i napastników nie ma jednak sensu w przypadku Ajaxu. Doktryna futbolu totalnego zamazywała te podziały. Ajax bronił się i atakował całą jedenastką (oprócz bramkarza).
18.09.67 1.FC Nürnberg - Ajax 1-1
02.10.68 Ajax - 1.FC Nürnberg 4:1
18.11.68 Ajax - Fenerbahce 2:0
27.11.68 Fenerbahce - Ajax 0:2
12.02.69 Ajax - Benfica Lizbona 1:3
19.02.69 Benfica Lizbona - Ajax 1:3
05.03.69 Ajax - Benfica Lizbona 3:0
13.04.69 Ajax - Spartak Trnava 3:0
24.04.69 Spartak Trnava - Ajax 2:0
Finał PMK - Madryt, 28.05.1969
AC Milan - Ajax Amsterdam 4:1 (2:0)
Milan: Cudicini, Anquilletti, Rosato, Schnellinger, Malatrasi, Trapattoni, Hamrin, Lodetti, Sormani, Rivera, Prati.
Ajax: Bals, Suurbier (Muller), Hulshoff, Vasović, Van Duivenbode, Groot (Nunninga), Pronk, Swart, Cruyff, Danielsson, Keizer.
Bramki: Prati 3 (8', 40', 74), Sormani (67') - Vasović (74')
Sędzia: Ortiz de Mandebil (Hiszpania)
Widzów: 50 000.